Клиникалық-диагностикалық жедел зертханасы

Қазақстан Республикасы Фтизиопульмонология ұлттық ғылыми орталығының Клиникалық-диагностикалық жедел зертханасы Орталықтың жетекші диагностикалық бөлімшелерінің бірі болып табылады. Зертхана тәулік бойы жұмыс істеп, пациенттерді диагностикалау, емдеу және олардың жағдайын бақылау үшін зертханалық зерттеулердің кең спектрін орындайды.

Зертхананың тарихы 1933 жылдан бастау алады. Осы уақыт ішінде зертхана шағын клиникалық зертханадан әлемдік жетекші өндірушілердің автоматтандырылған аналитикалық жүйелерімен жабдықталған заманауи жоғары технологиялық бөлімшеге дейін дамыды. 2009 жылы клиникалық, биохимиялық, бактериологиялық және иммунологиялық зертханалар біріктіріліп, бірыңғай құрылымдық бөлімше – Клиникалық-диагностикалық жедел зертхана құрылды. Бұл зертханалық қызметтің тиімділігін арттырып, диагностикалық мүмкіндіктерін айтарлықтай кеңейтуге мүмкіндік берді.

2016 жылдан бастап Клиникалық-диагностикалық жедел зертхананы жоғары біліктілік санатындағы дәрігер Телегина Елена Петровна басқарады. Оның жетекшілігімен зертхана қарқынды дамып, заманауи зертханалық диагностика технологияларын енгізіп, зерттеу түрлерінің ауқымын кеңейтіп және сапаны бақылау жүйесін жетілдіруде.

Зертханада жоғары біліктілік санатына ие дәрігерлер мен зертханашы-фельдшерлер қызмет атқарады. Қызметкерлердің кәсіби біліктілігі, көпжылдық тәжірибесі және білімдерін үздіксіз жетілдіруі клиникалық зертханалық диагностиканың заманауи талаптарына сәйкес келетін жоғары сапалы зертханалық зерттеулерді қамтамасыз етеді.

Бүгінде Клиникалық-диагностикалық жедел зертхана көпжылдық тәжірибені, жоғары кәсіби кадрлық әлеуетті, заманауи технологиялар мен ғылыми тәсілді үйлестіре отырып, дәрігерлерді клиникалық шешім қабылдау үшін қажетті дәл әрі сенімді зертханалық нәтижелермен қамтамасыз етеді.

Клиникалық-диагностикалық жедел зертхананың негізгі міндеті – ауруларды уақтылы диагностикалау, емнің тиімділігін бағалау және пациенттердің жағдайын динамикалық бақылау үшін қажетті жоғары дәлдіктегі зертханалық зерттеулерді орындау.

Зертханада келесі бағыттар бойынша зерттеулер жүргізіледі:

• клиникалық гематология;
• клиникалық биохимия;
• коагулологиялық зерттеулер;
• иммунологиялық зерттеулер;
• иммунохимиялық зерттеулер;
• нефелометриялық зерттеулер;
• жалпы клиникалық зерттеулер;
• автоматтандырылған зәр талдауы;
• туберкулезді және қатар жүретін ауруларды диагностикалау мен бақылауға арналған зертханалық зерттеулер.

Зертхананың маңызды бағыттарының бірі – зертханалық зерттеулер сапасын қамтамасыз ету, аналитикалық процестің халықаралық талаптарын сақтау, ішкі және сыртқы сапаны бақылауды жүргізу, сондай-ақ зертханалық технологияларды тұрақты жетілдіру болып табылады.

2026 жылы зертханада ауқымды жаңғырту жұмыстары жүргізіліп, жаңа буындағы аналитикалық жабдықтар пайдалануға берілді және зертханалық диагностиканың жаңа әдістері енгізілді.

Қазіргі уақытта зерттеулер әлемдік жетекші өндірушілердің автоматтандырылған аналитикалық жүйелерінде орындалады:

• Sysmex XN-2000 — сараптамалық деңгейдегі жоғары өнімді гематологиялық анализатор;
• Sysmex XNL-550 — автоматты гематологиялық анализатор;
• Beckman Coulter AU480 — автоматты биохимиялық анализатор;
• Beckman Coulter Access 2 — гормондарды, ісік маркерлерін, инфекциялық маркерлерді және басқа да клиникалық маңызды көрсеткіштерді анықтауға арналған иммунохемилюминесценттік анализатор;
• Siemens Healthineers Atellica NEPH 630 — иммуноглобулиндерді, плазма ақуыздарын, комплемент жүйесінің компоненттерін және басқа да мамандандырылған көрсеткіштерді анықтауға арналған автоматты нефелометр;
• ACL Elite Pro — автоматты коагулологиялық анализатор;
• Sysmex UN — зәрді автоматтандырылған талдау жүйесі.

Заманауи жабдықтарды пайдалану зерттеулердің жоғары дәлдігін, нәтижелердің қайталанғыштығын, зерттеу жүргізу мерзімінің қысқаруын және зертханалық диагностиканың сапасының артуын қамтамасыз етеді.

Зертханада жаңа зерттеу әдістері тұрақты түрде енгізіліп, диагностикалық қызметтердің спектрі кеңейтіліп, зертханалық процестер клиникалық медицинаның қазіргі талаптарына сәйкес жетілдірілуде.

Клиникалық-диагностикалық жедел зертхана зертханалық қызметтерді:

• Тегін медициналық көмектің кепілдік берілген көлемі (ТМККК) шеңберінде;
• Міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру (МӘМС) жүйесі бойынша;
• ақылы негізде көрсетеді.

Бұл Ұлттық ғылыми орталық пациенттерімен қатар, басқа медициналық ұйымдардың жолдамасымен немесе өз бетінше жүгінген азаматтарға да жоғары технологиялық зертханалық диагностиканың қолжетімді болуын қамтамасыз етеді.

Клиникалық-диагностикалық жедел зертхана Қазақстан Республикасы Фтизиопульмонология ұлттық ғылыми орталығының ғылыми-зерттеу қызметіне белсенді қатысады.

Негізгі басым бағыттар – заманауи зертханалық технологияларды енгізу, жаңа аналитикалық платформаларды игеру, зерттеулер спектрін кеңейту, ғылыми жобаларға қатысу және зертханалық диагностиканы жетілдіруге бағытталған инновациялық шешімдерді әзірлеу.

Зертхана мамандары ғылыми жұмыстарға қатысып, жаңа зерттеу әдістерін тәжірибеге енгізуге және заманауи зертханалық қызметті дамытуға өз үлестерін қосуда.

Соңғы жылдары зертхана ұжымы зертханалық қызметті жаңғырту бойынша ауқымды жұмыстарды табысты жүзеге асырды.

Жаңа жабдықтарды игеру, заманауи технологияларды енгізу және жаңа ұжымды қалыптастыру қажеттілігіне қарамастан, зертхана барлық диагностикалық бағыттардың тұрақты жұмысын қамтамасыз етіп, орындалған зерттеулер көлемін өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда арттыра алды. Ең маңызды жетістіктердің қатарында:

• жаңа жоғары технологиялық жабдықтарды енгізу;
• зерттеулер спектрін кеңейту;
• заманауи диагностикалық әдістерді меңгеру;
• толық автоматтандырылған аналитикалық жүйелерде зерттеулер жүргізу;
• зертханалық диагностиканы дамытуға бағытталған инновациялық жобаларға қатысу.

Зертхананың тарихы 90 жылдан астам уақытты қамтиды. Зертхана Sysmex, Beckman Coulter және Siemens Healthineers компанияларының жоғары технологиялық аналитикалық жүйелерімен жабдықталған. Бір бөлімше аясында клиникалық зертханалық диагностиканың негізгі бағыттарының барлығы біріктірілген. Зертханалық зерттеулер ТМККК, МӘМС шеңберінде және ақылы негізде жүргізіледі, бұл заманауи диагностиканың кеңінен қолжетімді болуына мүмкіндік береді.

Зертхана жаңа технологияларды енгізіп, зерттеулер спектрін үздіксіз кеңейтіп, көрсетілетін қызметтердің сапасын тұрақты түрде жетілдіруде.